Zdrowie zębów a stan skóry

Zdrowie jamy ustnej realnie wpływa na stan skóry, szczególnie w kontekście chorób zapalnych takich jak trądzik, atopowe zapalenie skóry, łuszczyca czy liszaj płaski. Dobre leczenie zębów i dziąseł oraz codzienna higiena mogą zmniejszać nasilenie części dermatoz, natomiast przewlekłe stany zapalne w jamie ustnej potrafią prowokować lub podtrzymywać problemy skórne na twarzy i ciele.

Oś jamy ustnej–skóra

Przewlekłe zapalenie przyzębia podnosi poziom ogólnoustrojowego stanu zapalnego, co wpływa na cały organizm, w tym na skórę. Stan zapalny dziąseł i tkanek okołozębowych to stałe źródło cytokin zapalnych, które mogą zaostrzać istniejące choroby skóry lub ułatwiać powstawanie nowych zmian. Bakterie i ich toksyny z jamy ustnej mogą przedostawać się do krwiobiegu albo szerzyć się lokalnie, szczególnie w obrębie żuchwy, policzków i okolicy ust.

Choroby skóry częściej związane ze złym stanem zębów

U osób z atopowym zapaleniem skóry częściej obserwuje się zapalenie dziąseł, nadwrażliwość i ból zębów oraz większą skłonność do infekcji w jamie ustnej. Im gorsza higiena jamy ustnej, tym zwykle trudniejsza do opanowania bywa suchość, świąd i zaostrzenia zmian skórnych. Pacjenci z łuszczycą z kolei częściej cierpią na choroby przyzębia, a nasilenie łuszczycy bywa związane z zaawansowaniem paradontozy – przewlekły stan zapalny „nakręca” odpowiedź immunologiczną także w skórze.

Trądzik, przetoki zębopochodne i zmiany wokół ust

Część zmian przypominających trądzik na policzku, brodzie czy wzdłuż żuchwy w rzeczywistości bywa przetoką skórną od ropnia zęba źródło: https://klinikajaneczko.pl/dermatolog/ lub przewlekłego zapalenia okołowierzchołkowego. Taki „pryszcz” często nawraca w tym samym miejscu, słabo reaguje na antybiotyki doustne i maści dermatologiczne, a z czasem może pojawić się niewielki otwór z sączącą wydzieliną. Problem znika dopiero po leczeniu stomatologicznym – leczeniu kanałowym lub usunięciu chorego zęba oraz odbarczeniu ropnia. Również przewlekłe stany zapalne dziąseł, kamień nazębny i duża ilość płytki bakteryjnej mogą pogarszać trądzik wokół ust i na dolnej części twarzy, zwłaszcza przy jednoczesnych zaburzeniach bariery skórnej.

Jak rozpoznać, że skóra „cierpi” przez zęby

Na podejście zębopochodne mogą wskazywać nawracające, jednostronne guzki, ropnie lub twarde zgrubienia skóry w pobliżu określonego zęba, utrzymujące się miesiącami mimo leczenia dermatologicznego. Często towarzyszy im okresowy ból zęba, dyskomfort przy nagryzaniu, uczucie „wysadzania” zęba lub nadwrażliwość na ciepło i zimno. Alarmującym objawem jest także obrzęk połowy twarzy, nagłe zaczerwienienie i napięcie skóry policzka, żuchwy czy okolicy oka w przebiegu bólu zęba – w takich sytuacjach może chodzić o szerzący się ropień wymagający pilnej interwencji.

Co robić, by poprawić skórę przez jamę ustną

Podstawą jest konsekwentna higiena: dokładne szczotkowanie zębów minimum dwa razy dziennie, używanie nici dentystycznej lub irygatora oraz regularne stosowanie past z fluorem i płukanek przeciwzapalnych dobranych do stanu dziąseł. Warto wykonywać przegląd stomatologiczny oraz profesjonalną higienizację (usuwanie kamienia i osadu) co 6–12 miesięcy, a przy współistnieniu łuszczycy, AZS czy nasilonego trądziku rozważyć częstsze kontrole. Każdy przewlekły „podejrzany” ząb, powtarzające się ropienie dziąseł czy krwawienie przy szczotkowaniu należy traktować jako potencjalne ognisko zapalne wpływające także na skórę. U pacjentów z trudnymi dermatozami optymalny efekt przynosi współpraca dermatologa, stomatologa, czasem laryngologa – równoczesne wygaszenie stanów zapalnych w jamie ustnej i na skórze zwykle daje wyraźnie lepszą, trwalszą poprawę wyglądu.